Sốc tim là một tình trạng bệnh lý tim mạch nguy kịch, khi khả năng co bóp của tim không còn đủ để duy trì tuần hoàn máu nuôi cơ thể. Nếu không được xử trí kịp thời, người bệnh có thể tử vong nhanh chóng do suy đa cơ quan hoặc các rối loạn nhịp tim nguy hiểm.
Trong quá khứ, tỷ lệ tử vong do sốc tim từng lên đến hơn 80% vào những năm 1970 - 1980. Tuy nhiên, nhờ sự tiến bộ vượt bậc của y học hiện đại, đặc biệt là kỹ thuật tái tưới máu cơ tim và hỗ trợ tuần hoàn ngoài cơ thể, tỷ lệ này đã giảm đáng kể, dù vẫn ở mức cao đáng báo động (30 - 50%).
Phương pháp điều trị sốc tim hiện đại
Điều trị sốc tim ngày nay đòi hỏi sự phối hợp đa chuyên ngành, bao gồm các chuyên gia tim mạch, hồi sức tích cực, thận nhân tạo, hô hấp và nhiều chuyên khoa khác. Các kỹ thuật tiên tiến như chụp và can thiệp động mạch vành dưới hệ thống số hóa xóa nền (DSA), siêu âm tim, lọc máu liên tục, hỗ trợ tuần hoàn ngoài cơ thể (ECMO) và thậm chí là liệu pháp thay thế tim đã trở thành tiêu chuẩn toàn cầu. Tại Việt Nam, Bệnh viện Bạch Mai - một trong những bệnh viện đa khoa chuyên sâu hạng đặc biệt - đã áp dụng thành công những phương pháp này, cứu sống nhiều bệnh nhân nguy kịch. PGS. TS Nguyễn Thị Thu Hoài - Viện trưởng Viện Tim mạch cho biết: Vừa qua, nhóm sốc tim đa chuyên ngành mà nòng cốt là Đội tim mạch (Heart Team) phối hợp cùng chuyên khoa Hồi sức tích cực đã hồi sinh người bệnh lớn tuổi, sốc tim do nhồi máu cơ tim cấp, ngừng tuần hoàn rối loạn nhịp tim nguy hiểm, nhiều bệnh lý nền nặng nề sau những giờ phút căng thẳng chiến đấu với tử thần.
Can thiệp động mạch vành - Xâm lấn tối thiểu với kỹ thuật tối ưu
Bệnh nhân nam, 73 tuổi nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nặng, kèm theo nhiều bệnh lý nền phức tạp như nhồi máu cơ tim cấp, suy tim, viêm phổi, suy thận mạn giai đoạn 3, tăng huyết áp và đái tháo đường type 2. Sau khi hội chẩn toàn bệnh viện, các bác sĩ xác định nguyên nhân chính là tình trạng thiếu máu cơ tim tiến triển, cần được can thiệp động mạch vành ngay lập tức.
Ngay lập tức, bệnh nhân được chuyển đến Đơn vị Tim mạch Can thiệp. Kết quả chụp mạch cho thấy tổn thương nặng cả ba nhánh động mạch vành. Sau cuộc hội chẩn căng thẳng, các chuyên gia quyết định tiến hành can thiệp động mạch vành thay vì phẫu thuật do nguy cơ cao. Dưới bàn tay khéo léo, giàu kinh nghiệm của Ths. BS Trần Bá Hiếu, dòng chảy trong động mạch vành tắc nghẽn đã được khôi phục, tưới máu cơ tim cải thiện rõ rệt.
Hình 1. Hình ảnh động mạch vành trước và sau can thiệp. Dòng chảy trong động mạch vành tắc nghẽn được khôi phục.
Biến chứng nguy hiểm và cuộc chiến với tử thần
Tuy nhiên, sau can thiệp, bệnh nhân đột ngột rơi vào tình trạng rung thất - một rối loạn nhịp tim cực kỳ nguy hiểm. Nhóm cấp cứu nhanh chóng tiến hành sốc điện phá rung và sử dụng thuốc kiểm soát nhịp tim. Dù tim đã đập trở lại, bệnh nhân lại rơi vào trạng thái sốc tim, đe dọa tính mạng.
Trước tình thế nguy kịch, nhóm sốc tim đa chuyên ngành quyết định áp dụng liệu pháp hỗ trợ tuần hoàn cơ học ngoài cơ thể (VA-ECMO) kết hợp lọc máu liên tục. Đây là phương pháp duy nhất có thể cứu sống bệnh nhân trong tình trạng này. Quá trình điều trị đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên khoa Tim mạch, Hồi sức tích cực, Hô hấp, Thận Tiết niệu, Truyền nhiễm, Vi sinh, Dinh dưỡng và Phục hồi chức năng.
Hình 2. Người bệnh được hỗ trợ tuần hoàn cơ học ngoài cơ thể bằng phương pháp VA - ECMO tại Trung tâm Hồi sức tích cực - BV Bạch Mai.
Sau 4 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân đã hồi phục ngoạn mục, dừng các thiết bị hỗ trợ và trở về với cuộc sống bình thường. Sự hồi sinh của bệnh nhân không chỉ là niềm vui lớn cho gia đình mà còn là minh chứng rõ ràng cho thế mạnh của Bệnh viện Bạch Mai trong việc điều trị các ca bệnh phức tạp.
Thế mạnh của Bệnh viện đa khoa chuyên sâu hạng đặc biệt
PGS. TS Đào Xuân Cơ - Giám đốc Bệnh viện Bạch Mai, khẳng định: "Bệnh viện Bạch Mai là nơi kết tinh trí tuệ đa ngành, luôn đặt người bệnh làm trung tâm. Sự phối hợp đa chuyên khoa và ứng dụng công nghệ tiên tiến đã tạo nên sức mạnh tổng hợp, giúp chúng tôi cứu sống nhiều bệnh nhân nguy kịch."
Câu chuyện hồi sinh người bệnh sốc tim không chỉ là thành tựu y học mà còn là bài học về sự hợp lực, tinh thần không ngừng nỗ lực vì sự sống của bệnh nhân. Đây cũng là thông điệp ý nghĩa gửi đến cộng đồng: Với sự tiến bộ của y học và sự chuyên nghiệp của đội ngũ y bác sĩ, ngay cả những ca bệnh nguy kịch nhất vẫn có cơ hội được cứu sống.
-------------------------------------
Khi bạn và người thân nghi ngờ liên quan đến Tăng huyết áp, các bệnh lý về tim mạch có thể đăng ký khám tại Viện Tim mạch - Bệnh Viện Mạch Mai
Địa chỉ: Khu khám bệnh theo yêu cầu - Nhà C, Bệnh viện Bạch Mai - 78 Giải Phóng - Đống Đa - Hà Nội
SĐT: (+84.0243) 629.0881
Facebook: Viện Tim Mạch Việt Nam